Công cụ tính Bảo hiểm xã hội một lần

Định nghĩa

Bảo hiểm xã hội 1 lần là chế độ an sinh cho phép người lao động nhận toàn bộ số tiền đã tích lũy trong quỹ hưu trí và tử tuất trước khi đủ điều kiện hưởng lương hưu hàng tháng.

Nói cách khác, đây là hình thức rút toàn bộ số tiền đã đóng BHXH của người lao động một lần thay vì hưởng lương hưu và các chế độ khác.

Dù việc có một khoản tiền mặt ngay lập tức là rất hấp dẫn, bạn cũng nên lưu ý một vài "điểm trừ" sau:

- Mất cơ hội hưởng lương hưu: Khi rút một lần, thời gian đóng bảo hiểm của bạn sẽ bị xóa trắng. Về già bạn sẽ không có thu nhập ổn định và thẻ BHYT miễn phí.
- Số tiền nhận được ít hơn số tiền đã đóng: Tổng mức đóng vào quỹ BHXH hàng năm là 22% tiền lương, nhưng số tiền bạn nhận lại khi rút một lần chỉ tương đương khoảng 16%.

Điều kiện hưởng BHXH 1 lần (đóng trước 1/7/2025)

Theo Luật BHXH 2024, người lao động (đóng bảo hiểm trước ngày 1/7/2025) đã chấm dứt tham gia BHXH và có đề nghị sẽ được hưởng BHXH một lần nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây: 
1. Đủ tuổi hưởng lương hưu mà chưa đủ 15 năm đóng BHXH
2. Ra nước ngoài để định cư 
3. Người mắc bệnh ung thư, bại liệt, xơ gan mất bù, lao nặng, AIDS
4. Người có mức suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên; người khuyết tật đặc biệt nặng
5. Sau 12 tháng không tiếp tục đóng BHXH và có thời gian đóng chưa đủ 20 năm
6. Lực lượng vũ trang xuất ngũ không đóng BHXH tiếp và chưa đủ điều kiện hưởng lương hưu.

Điều kiện hưởng BHXH 1 lần (đóng sau 1/7/2025)

Theo Luật BHXH 2024, người lao động (đóng bảo hiểm sau ngày 1/7/2025) đã chấm dứt tham gia BHXH và có đề nghị sẽ được hưởng BHXH một lần nếu thuộc một trong các trường hợp sau đây: 
1. Đủ tuổi hưởng lương hưu mà chưa đủ 15 năm đóng bảo hiểm xã hội
2. Ra nước ngoài để định cư 
3. Người đang mắc một trong những bệnh ung thư, bại liệt, xơ gan mất bù, lao nặng, AIDS
4. Người có mức suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên; người khuyết tật đặc biệt nặng
5. Lực lượng vũ trang xuất ngũ không đóng BHXH tiếp và chưa đủ điều kiện hưởng lương hưu.

Công thức tính mức hưởng chung

Theo Điều 70 Luật Bảo hiểm xã hội 2024 và Điều 15 Nghị định 158/2025/NĐ-CP, bạn tính mức hưởng BHXH 1 lần chung theo công thức sau:

Trong đó:
- T1: Tổng số năm đóng BHXH trước năm 2014.
- T2: Tổng số năm đóng BHXH từ năm 2014 trở đi.
- MBQTL (Mức bình quân tiền lương/thu nhập) = (Tiền lương tháng đóng BHXH × Số tháng đóng × Hệ số trượt giá) / Tổng số tháng đóng.
- Hệ số trượt giá năm 2026 được áp dụng theo Công văn 340/BHXH-CSXH (chi tiết ở trên).

Lưu ý

- Làm tròn tháng lẻ: Thời gian đóng có tháng lẻ từ 01 - 06 tháng tính là 0,5 năm; lẻ từ 07 - 11 tháng tính là 01 năm.
- Chuyển đổi giai đoạn: Nếu thời gian đóng trước năm 2014 có tháng lẻ, số tháng lẻ đó sẽ được chuyển sang giai đoạn từ năm 2014 trở đi để tính mức hưởng.
- Khoản loại trừ: Mức hưởng không bao gồm số tiền Ngân sách Nhà nước đã hỗ trợ đóng BHXH tự nguyện (ngoại trừ người mắc bệnh hiểm nghèo hoặc khuyết tật đặc biệt nặng).
- Trường hợp đóng dưới 01 năm: Mức hưởng bằng số tiền thực tế đã đóng, tối đa không quá 02 tháng MBQTL.

Điểm khác biệt của diện Bắt buộc và Tự nguyện

Cách tính BHXH 1 lần cho hai diện này có sự khác biệt về căn cứ đóng và khoản trừ tiền hỗ trợ từ Nhà nước:

1. Căn cứ tính:
- BHXH bắt buộc: Tính trên tiền lương (thường cao hơn).
- BHXH tự nguyện: Tính trên thu nhập người lao động tự chọn để đóng (thấp nhất bằng mức chuẩn hộ nghèo).

2. Khoản giảm trừ: Người rút BHXH tự nguyện phải trả lại số tiền Nhà nước đã hỗ trợ đóng cho mình, trong khi người đóng bắt buộc nhận đủ theo hệ số mà không bị trừ khoản này.

Ví dụ tính BHXH 1 lần cho diện Bắt buộc

Công thức (tính dựa trên tiền lương):

Ví dụ: Ông A có 10 năm đóng BHXH bắt buộc (toàn bộ từ sau 2014). Mức lương bình quân (MBQTL) sau trượt giá năm 2026 là 10.000.000 đồng.
Như vậy:
- Số tiền BHXH 1 lần nhận được = (2 × 10 năm) × 10.000.000 = 200.000.000 đồng.

Ví dụ tính BHXH 1 lần cho diện Tự nguyện

Công thức (tính dựa trên thu nhập chọn đóng):

Trong đó:
- MBQTN (Mức bình quân thu nhập): Tính dựa trên thu nhập tháng do người lao động tự lựa chọn để đóng (đã nhân hệ số trượt giá).
- NSNN hỗ trợ: Là tổng số tiền Ngân sách Nhà nước đã hỗ trợ người dân đóng BHXH tự nguyện hàng tháng. Khoản này bị trừ ra khi rút BHXH 1 lần (trừ trường hợp mắc bệnh hiểm nghèo hoặc khuyết tật đặc biệt nặng).
Ví dụ: Bà B có 10 năm đóng BHXH tự nguyện (toàn bộ từ sau 2014). Mức thu nhập bình quân chọn đóng (MBQTN) sau trượt giá là 5.000.000 đồng. Tổng số tiền Nhà nước đã hỗ trợ đóng trong 10 năm là 3.000.000 đồng.
Như vậy:
- Số tiền BHXH 1 lần nhận được = 2 × 10 năm × 5.000.000 - 3.000.000 = 97.000.000 đồng.

Nếu đóng cả BHXH tự nguyên và BHXH bắt buộc thì sao?

Nếu bạn đóng BHXH bắt buộc và tự nguyện ở các giai đoạn khác nhau, thời gian sẽ được cộng dồn và tính BHXH 1 lần theo công thức sau:

Ví dụ: Ông C có 10 năm đóng BHXH (trong đó 05 năm bắt buộc trước 2014 và 05 năm tự nguyện sau 2014). Mbqtl sau trượt giá của cả quá trình là 7.000.000 đồng. Tổng tiền NSNN hỗ trợ đóng tự nguyện là 2.000.000 đồng.
Như vậy:
- Thời gian trước 2014 (T1): 05 năm.
- Thời gian từ 2014 (T2): 05 năm.
- Số tiền BHXH 1 lần nhận được = [(1,5 x 7.000.000 x 5) + (2 x 7.000.000 x 5)] - 2.000.000 = [52.500.000 + 70.000.000] - 2.000.000 = 120.500.000 đồng.

Hồ sơ cần chuẩn bị

Ngoài hồ sơ bắt buộc là sổ BHXH và đơn đề nghị (Mẫu 14-HSB), bạn cần chuẩn bị thêm giấy tờ chứng minh nếu thuộc diện định cư nước ngoài, mắc bệnh hiểm nghèo hoặc suy giảm lao động.

Thủ tục thực hiện

Để nộp hồ sơ rút BHXH 1 lần, bạn có thể chọn 1 trong 3 cách: nộp online qua Cổng dịch vụ công Quốc gia hoặc Cổng dịch vụ công BHXH; nộp qua bưu chính công ích hoặc nộp trực tiếp tại cơ quan BHXH nơi cư trú​.

⟹ Xem ngay hướng dẫn chi tiết từng bước rút BHXH 1 lần.

Thời hạn giải quyết

Sau khi tiếp nhận đầy đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quan BHXH có trách nhiệm giải quyết và chi trả tiền cho người lao động trong vòng 05 đến 07 ngày làm việc. Kết quả bạn nhận được sẽ bao gồm Quyết định hưởng BHXH một lần và bản quá trình đóng BHXH. Nếu từ chối giải quyết, cơ quan BHXH phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.

Điều kiện tra cứu

Để tra cứu kết quả BHXH 1 lần năm 2026, bạn cần chuẩn bị sẵn 3 thông tin "quan trọng" sau:
- Mã số Bảo hiểm xã hội: Dãy số định danh gồm 10 chữ số.
- Mã hồ sơ (Số hồ sơ): Ghi trên Phiếu tiếp nhận hồ sơ và hẹn trả kết quả hoặc trong tin nhắn SMS xác nhận từ cơ quan BHXH.
- Tài khoản VssID/Dịch vụ công: Đã đăng ký, kích hoạt thành công và liên kết với số CCCD mới nhất.

Hướng dẫn tra cứu

Có 4 cách tra cứu trạng thái hồ sơ BHXH một lần: kiểm tra trên VssID; hoặc dichvucong.baohiemxahoi.gov.vn; hoặc chatbot tại phần Tiện ích của trang Zalo OA "Bảo hiểm xã hội Việt Nam"; hoặc gọi trực tiếp đến tổng đài 1900 9068.

⟹  Xem ngay hướng dẫn tra cứu kết quả BHXH 1 lần từng bước.